Levenslang voor oorlogsmisdadiger Karadzic

0
20

Levenslang voor oorlogsmisdadiger Karadzic

Radovan Karadzic werd in beroep tot levenslang veroordeeld.

De voormalige politieke leider van de Bosnische Serviërs kreeg levenslang voor genocide, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. De Haagse beroepsrechtbank achtte zijn eerdere straf te licht.

Radovan Karadzic (73), politiek leider van de Bosnische Serviërs tijdens de Bosnische burgeroorlog tussen 1992 en 1995, werd vandaag in beroep veroordeeld tot een levenslange celstraf. Dat is een hogere …

Radovan Karadzic (73), politiek leider van de Bosnische Serviërs tijdens de Bosnische burgeroorlog tussen 1992 en 1995, werd vandaag in beroep veroordeeld tot een levenslange celstraf. Dat is een hogere strafmaat dan de veertig jaar die hij in 2016 kreeg van het Joegoslavië-Tribunaal in Den Haag, wegens aanklachten van genocide, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid.

Tegen die uitspraak was Karadzic meteen in beroep gegaan. Hij noemde het toenmalige proces onfair en zijn advocaten wilden vrijspraak. Maar het Internationale Restmechanisme voor Straftribunalen, dat de laatste zaken afwikkelt van het Joegoslavië-Tribunaal dat in 2017 de deuren sloot, achtte de oorspronkelijke strafmaat net te licht. Voorzitter van de beroepsrechtbank Vagn Joensen noemde de misdaden waaraan Karadzic deelnam, tijdens een oorlog waarin naar schatting honderdduizend mensen omkwamen, van een ‘buitengewoon gewicht’.

De Haagse rechtbank acht Karadzic medeverantwoordelijk voor operaties om Bosnische moslims en Kroaten te verdrijven uit gebieden geclaimd door Bosnische Serviërs, voor het terroriseren van de burgerbevolking van Sarajevo met scherpschutters en artillerie in een meer dan drie jaar durende belegering en voor het bloedbad van Srebrenica. In dat stadje vermoordden Bosnisch-Servische troepen bijna 8.000 mannelijke moslims te midden van een gebied dat onder de bescherming stond van Nederlandse VN-vredestroepen. Ook de schuld van Karadzic aan het gijzelen van VN-soldaten om NAVO-bombardementen te vermijden werd woensdag bevestigd.

Na zijn aftreden in 1995 verdween de voormalige psychiater voor dertien jaar, tot hij in 2008 werd aangehouden op een bus in de Servische hoofdstad Belgrado. Hij bleek jarenlang gewerkt te hebben als alternatieve genezer, onder een valse naam en met een lange baard als vermomming.

Levenslang voor oorlogsmisdadiger Karadzic

Een gedenkplaats nabij Srebrenica.

Foto: reuters

Verdeeldheid

In de publieksgalerij van de Haagse rechtszaal klonken woensdag vreugdekreten. Maar met de veroordeling van Karadzic is de verzoening in Bosnië nog niet bereikt. Het land is opgedeeld in een federatie van moslims en Kroaten enerzijds en een Servisch landsdeel, de Republika Srpska, anderzijds. Ook de meningen over oorlogsmisdaden lopen vaak uiteen langs etnische scheidslijnen.

‘Totale gerechtigheid is niet mogelijk, maar dit is genoegdoening voor de slachtoffers,’ vertelde Murat Tahirovic, voorzitter van een Bosnische slachtoffervereniging na de uitspraak aan tv-station N1.

Maar nationalisten in Servië en de Bosnische Republika Srpska vereren Karadzic nog steeds als een held. Een week voor zijn veroordeling in 2016 vernoemden autoriteiten in de Republika Srpska een studentenhome naar hem.

De militaire leider van de Bosnische Serviërs, Ratko Mladic, werd in 2017 al veroordeeld tot levenslang voor gelijkaardige aanklachten van oorlogsmisdaden en genocide. De Servische president Slobodan Milosevic overleed in 2006 zijn cel in Den Haag, terwijl zijn proces nog niet afgelopen was.

Karadzic’ arrest werd live uitgezonden op de site van de rechtbank, maar wel met een vertraging van dertig minuten. Die kwam er nadat de Bosnisch-Kroatische generaal Slobodan Praljak in november 2017 gif innam in de Haagse rechtszaal tijdens het uitspreken van zijn veroordeling.